Bài tổng quan
Tứ Hóa là hóa khí, và đắc địa hãm địa chỉ là ngộ nhận
Khoa, Quyền, Lộc, Kỵ quen gọi là sao, nhưng thật ra chỉ là hóa khí đổi nghĩa của chính ngôi sao mang nó. Từ đó mới thấy vì sao một chính tinh bị gọi là hãm vẫn có thể thành đạt, còn một chính tinh miếu vượng lại có thể ngã quỵ. Cái gọi là đắc địa hay hãm địa rốt cuộc dựa vào đâu...
Mục lục · 6 phần
Khoa Quyền Lộc Kỵ chỉ là hóa khí, không phải sao
Bốn chữ Khoa, Quyền, Lộc, Kỵ quen gọi là sao, nhưng thật ra đó là hóa khí của một số chính tinh và trung tinh. Có hóa khí hay không, hóa thành chữ nào, đều tùy vào hàng Can của năm sinh. Có ba chính tinh không bao giờ hóa khí: Thiên Phủ, Thiên Tướng, Thất Sát. Cũng nên viết cho rõ chữ Phụ của Tả Phụ để khỏi lẫn với sao Thiên Phủ.
Bảng an Tứ Hóa theo thứ tự Lộc, Quyền, Khoa, Kỵ như sau:
| Can | Hóa Lộc | Hóa Quyền | Hóa Khoa | Hóa Kỵ |
|---|---|---|---|---|
| Giáp | Liêm Trinh | Phá Quân | Vũ Khúc | Thái Dương |
| Ất | Thiên Cơ | Thiên Lương | Tử Vi | Thái Âm |
| Bính | Thiên Đồng | Thiên Cơ | Văn Xương | Liêm Trinh |
| Đinh | Thái Âm | Thiên Đồng | Thiên Cơ | Cự Môn |
| Mậu | Tham Lang | Thái Âm | Hữu Bật | Thiên Cơ |
| Kỷ | Vũ Khúc | Tham Lang | Thiên Lương | Văn Khúc |
| Canh | Thái Dương | Vũ Khúc | Thái Âm | Thiên Đồng |
| Tân | Cự Môn | Thái Dương | Văn Khúc | Văn Xương |
| Nhâm | Thiên Lương | Tử Vi | Tả Phụ | Vũ Khúc |
| Quý | Phá Quân | Cự Môn | Thái Âm | Tham Lang |
Bài ca này người viết thuộc lòng từ thuở còn ở ngoài mặt trận, và nguyên thủy nó không giống như vậy. Nghĩ lại thì thấy: nếu Mậu có Hữu Bật thì Nhâm đi với Tả Phụ là có lý. Thái Âm đã hóa Kỵ một lần ở hàng Ất, nên người viết cho rằng không có lý do ép Canh hóa khí cho Thái Âm mà lại hóa khí cho Thiên Đồng, vì việc làm phúc của Thiên Đồng ngoài đời đáng nghi ngờ lắm, biết bao kẻ “tá hoa hiến Phật”, mượn hoa dâng Phật để bóc lột của Phật. Vì vậy người viết sẵn sàng sửa hai chữ Âm Đồng thành Đồng Âm. Người viết cũng biết khi nói điều này thì có người tin, có người không; có người còn đưa ra lá số của một cao thủ đã an, tuổi Nhâm, Mệnh có Thiên Phủ mà lại có Hóa Khoa to đùng, để bác lại. Nhưng Hóa Khoa là sao khoa bảng, mất đi thì ai chịu được.
Hóa khí đã sinh ra như thế nào thì mỗi chữ cũng chỉ là một sự đổi nghĩa rất giản dị của chính ngôi sao ấy.
Vì sao gọi là hóa: hóa ra như vậy
Hóa tức là hóa ra như vậy. Cụ thể với chữ Giáp, sao Liêm Trinh hóa Lộc: công việc theo dõi, cai quản, đạo đức hóa ra tiền của, tức nhòm nhòm ngó ngó mà có tiền. Phá Quân hóa Quyền, nghĩa là anh có quyền bắt, thả, gắn bó hay bỏ. Vũ Khúc hóa Khoa, hàm ý anh có tài giải quyết những việc rất lớn bằng thủ đoạn, thủ thuật, giải pháp. Còn Thái Dương chuyển thành Kỵ: cái công khai, tức người đàn ông, ban ngày, cái dương ra, bị người ta nghi ngờ, ghét bỏ hay ghen ghét. Đọc một lần không hiểu thì đọc nhiều lần sẽ hiểu, từ đó suy luận ra các sao còn lại.
Tứ Hóa và Tam Hóa là bộ sao cực kỳ quan trọng, giúp đánh giá sự thành đạt của chính tinh (trừ Phá Quân, vì nó không bận tâm đến điều đó, có nó chưa chắc đã hay, kẻ quân tử mà), nhưng chưa phải là đáp số cuối cùng. Đáp số còn tùy các hung tinh và Hình tinh quyết định. Phú ca về Tứ Hóa rất cần thuộc: người nghiên cứu Tử Vi mà không thuộc phú, an sao không biết, rồi khoanh tròn gạch chéo rườm rà đắc địa hãm địa trên lá số, thì đoán không ra mà bịa ra sao thủ Mệnh, sao chủ Thân, hay bịa thêm cục tương sinh tương hòa, tăng giảm độ số.
Hóa Khoa: trình độ, khoe khoang và cái nạn của người có bằng cấp
Hóa Khoa là hóa khí của một số sao: Vũ Khúc, Thái Âm, Xương Khúc, Thiên Cơ, Tả Hữu, Thiên Lương. Hóa Khoa chủ trình độ, hiểu biết, và đồng thời có tính chuyên khoa một môn nào đó, lợi thi cử. Hóa Khoa được ví như một sao cứu giải, một vị thần cứu khốn phò nguy, nhưng thực chất là nhờ sự hiểu biết rộng mà tự cứu lấy mình, như một sao Triệt vậy. Đi với văn tinh, khôi tinh thì rất hợp cách. Nhưng Khoa cũng chủ khoe khoang, khoa trương, phóng đại như sao Đường Phù. Khoa đi với Tả Phụ là được cha mẹ, người cao tuổi nâng đỡ mà thành đạt; còn Khoa đi với hư hoa, không thật, là anh chàng đại khoác lác. Khoa đi với Thiên Đồng Hóa Kỵ thì khi tốt là Kỳ Đồng cách.
Mặt tốt đẹp của Hóa Khoa là dấu hiệu thành công, thành đạt lớn, làm tăng giá trị cát tinh lên nhiều lần. Đi với Quyền làm quyền thêm to, đi với Lộc làm lộc càng to lớn. Chỉ cần bộ Khoa Quyền hay Khoa Lộc không bị phá cách cũng đã ngon hơn mọi người nhiều lần, chưa nói đến đủ bộ Tam Kỳ. Khoa còn chủ sự to lớn: bằng cấp cao, quyền thế lớn, nhà cửa to. Sao này thuộc nhóm sao làm “tăng giá trị”.
Phú viết:
Hóa Khoa tối vi kì vật hướng Thiên Thương nhi ám hồi.
“Ám hồi” là âm thầm tiếc nuối: có cơ hội học hành hoặc làm việc mà không chịu, bỏ phí đi, bây giờ nhìn lại thấy bạn bè hơn mình thì đâm tiếc. Còn có câu phú khác:
Khoa danh hãm ư hung thần Nhan Hồi yếu chiết.
Đây là cách hàn lâm gặp hung đồ: Hóa Khoa gặp Không Kiếp, hình ảnh một người có khoa bảng gặp nạn lớn, chẳng khác gì một nhà hàn lâm ra đường gặp cướp. Kẻ cầm bút gặp kẻ cầm súng, cầm dao thì mới hiểu luật nòng súng, lệ phí con dao thế nào. Khoa chủ to lớn, đi với Không Kiếp là nạn lớn.
Cái tên “Khoa” là cái học; còn “Quyền” là cái được quyết.
Hóa Quyền và Hóa Kỵ: uy tín và lời cấm đoán
Hóa Quyền là hóa thành uy quyền, quyền lợi, uy tín. Mệnh có Hóa Quyền thì như “đây là phần của ta”, dĩ nhiên không ai đụng vào đó. Không có Hóa Quyền thì bị ngay chuyện “có mặt có phần, không có mặt không có phần”. Phú nói:
Tử Vi Thất Sát Hóa Quyền phản tác tinh tường.
Con mắt tinh tường được quyền nhận định; vì vậy người học Tử Vi cần tối thiểu bộ sao này tại Mệnh. Hóa Quyền để làm gì? Khó ai ép mình mất quyền công dân, nhưng thú vị hơn là: đến nơi ấy may chiếc áo, chỗ đó có uy tín lắm; nhờ Hóa Quyền mà uy tín chuyển thành công việc, tiền của.
Hóa Kỵ là chuyển thành bị nghi kỵ, tức nghi ngờ, bị ghen ghét, tức đố kỵ, và bị cấm đoán. Mặt xấu là sự sợ hãi, vì bị nghi ngờ, cấm đoán thì trong lòng tất có sợ hãi. Mặt tốt là Kỳ lạ, Kỳ tài, Kỳ nhân, Kỳ công. Nhiều trường hợp có Kỵ lại hay, vì hợp cách như Long Kỵ Hà (rồng gặp mây), Kỵ Khoa, Kỵ Quyền, với điều kiện không gặp thêm Hình cho phức tạp.
Nếu hóa khí đã biến đổi như vậy thì còn đâu chỗ để chấm “đắc địa” hay “hãm địa”?
Không có chuyện đắc địa hãm địa, chỉ có đắc ý
Ngay cả chính tinh cũng không nên gọi là đắc địa, mà chỉ có thể gọi là đắc ý. Vì sao Tham Vũ đồng hành lại hay? Đừng đem chuyện sinh khắc ngũ hành ra giải thích cho buồn cười. Tham Vũ hay vì Tham vọng gặp Tài năng; vì được Tham gia trổ tài; vì người trung niên có tài; vì Ham muốn gặp có Tiền: Tham Lang đi phía trước, Vũ Khúc theo phía sau.
Liêm Tham đồng cung thì xấu, vì trinh nữ đứng gần gã trung niên quá; vì cô gái đang tìm hiểu gã đàn ông, hay đàn ông đang dò xét cô gái; vì trong sáng đứng kề bên tham nhũng, hai bên chắc chết một, đôi khi trong sáng cũng chết lây, và người trong sáng quá giữa đám tham nhũng sẽ chết vì tội tham nhũng do người khác dàn dựng, nên rất dễ ở tù; vì trinh sát gặp thám báo, gián điệp gặp thám tử, hai bên chắc có một bên chết hoặc ở tù. Tham Lang nói: “trinh sát cứ theo dõi, mặc kệ mày”; Liêm Trinh nói: “do thám đánh hơi, mặc kệ mi”. Cho nên đây là cách dễ ở tù, tai tiếng thị phi vì gái, vì trai, vì tham nhũng; với chiến binh thì dễ thành tù binh, thương binh. Một cách cục nhiều mâu thuẫn xung đột là xấu, thế thôi. Ai đang tiểu hạn, đại hạn Liêm Tham thì nhận lấy từ một đến ba nhận xét trên, nữ theo nữ, nam theo nam.
Không có chuyện đắc địa gì hết. Ngôi sao nào có Phượng Các nhìn vào là hay, vì Phượng Các chủ sự ngưỡng mộ. Có Khôi Việt nhìn vào còn ngon hơn Phượng Các vì chủ sự quý hiếm, quý nhân; có bộ Khôi Việt Phượng thì rất hay. Hoặc Phượng Kình cũng rất hay vì được bốc thơm, Kình chủ nâng lên; chơi thêm bộ nhất trí Đồng Âm thì hết chỗ cãi. Vì thế có câu:
Kình Dương Đồng Âm nhi phùng Phượng Các nhất thế uy danh.
Có sách viết sai thành “Phượng Giải”. Câu này có nghĩa là tất cả mọi người nhất trí rằng người này đáng ngưỡng mộ nhất: một cách cục nổi danh, nổi tiếng.
Cũng không có chuyện Tứ Hóa đắc địa hay hãm địa. Được Khoa Quyền Lộc là quá quý; bị Hóa Kỵ là họa, là hãm địa, là hãm hiếp mất vẻ đẹp rồi. Chính tinh bị lạc hãm theo quan niệm thông thường, nhưng đã hóa khí thành Khoa, Quyền, Lộc thì đã là đắc địa. Chính tinh được miếu địa, vượng địa, đắc địa mà bị hóa khí Kỵ thì coi như bị hãm địa, còn tùy hợp Kỵ hay không và có cơ may cứu giải hay không. Nó đứng ở vị trí kém hay nhưng biến thành Lộc, thành Khoa, chứng tỏ nó gian nan mà đạt được; lạc hãm sao mà hóa thành uy quyền được. Phú viết:
Quyền Hao Không Kiếp đớn hèn. Kẻ trên biếm loại khỏi đường công danh.
Hao Không Kiếp tức có Kình hoặc Đà trong đó, làm Không Kiếp thêm phe cánh nên càng mạnh. Khi ấy uy quyền, uy tín bị chà đạp, bị chống đối lấy đâu ra hai chữ công danh.
Còn một câu phú về Hóa Lộc cũng hay bị đọc lệch như thế.
Hóa Lộc vào cung Mộ và Song Hao Mão Dậu
Câu phú gây tranh luận nhất:
Hóa Lộc hoàn vi hảo hưu hướng mộ trung tàng.
Phú nôm diễn lại: “Tứ Hóa, Hóa Lộc đứng đầu. Vào cung Tứ Mộ như màu khói mây.” Căn cứ vào đó người ta cho Hóa Lộc lạc hãm tại Thìn Tuất Sửu Mùi. Thật ra là gì? Người có hành vi đẹp trên mặt tiền bạc khiến nhiều người mến mộ, trong lòng luôn được nhớ đến. Diễn giải sai lầm khiến ai đó ngộ nhận là có đắc địa, hãm địa.
Song Hao Mão Dậu “chúng thủy triều đông”. Tối hiềm Hóa Lộc ái ngộ Cự Cơ.
Cách Song Hao Mão Dậu chỉ có ở người tuổi Đinh, Kỷ, Quý mà thôi. Hao gặp Hóa Lộc là công lao trôi xuống sông biển hết. Ngoài cách Cự Cơ là hay, các cách còn lại như Vũ Sát, Thiên Phủ, Thiên Tướng, Tử Tham, Dương Lương mà ở Mão Dậu có Hóa Lộc là tệ. Chỉ có Cự Cơ là cơ hội lớn, kiếm được tài lộc nhờ thay đổi, nên hay.
Chuyện này giống như hỏi: chủ nhật là ngày cuối tuần, vậy thứ hai là ngày đầu tuần, thì ngày thứ nhất ở đâu? Một ngộ nhận cứ tiếp tục từ đời cha ông đến chúng ta thành thói quen. Những chuyện đắc địa hãm địa cũng ăn sâu vào trí não khó gột rửa như thế, ngay cả với Tử Phủ Vũ Tướng Liêm, và tai hại ở chỗ đưa đến những luận đoán sai lầm.
Cuối cùng, cứ nắm Phượng Các là ngưỡng mộ, Hoa Cái là cái thế hơn người, Khôi Việt là quý nhân, Khoa Quyền Lộc là thành đạt để đánh giá. Một ví dụ: Mệnh Vô Chính Diệu đắc Tam Không lại có Song Lộc thì phú nói:
Mệnh Vô Chính Diệu đắc Tam Không hựu Song Lộc. Phú quý khả kỳ.
Với Liêm Tham xung chiếu, Tham chỉ hay khi có Triệt và Tuần. Đắc Tam Không là giàu không kể xiết, kẻ hầu người hạ không nhớ hết, gia sản không biết hết. Nhưng vì chữ Hạnh (Thiên Lương) và chữ Phúc (Thiên Đồng) đã có sẵn một chữ Không viết bên trong, nên nếu thêm một Không nữa vào Phu cung thì e không hạnh phúc.
Nguồn: Tử Vi Bửu Đỉnh – Phụ Tinh.
