Bài tổng quan
Cơ Nguyệt Đồng Lương, Sát Cùng Liêm Trinh Và Mã Đầu Đới Kiếm Cách
Một người làm việc cẩn trọng trong guồng máy công ti, hay soi xét lỗi người khác mà ngại nhận trách nhiệm, được sách xưa gọi thẳng là mang tướng "viên thư lại" - đó là bốn sao Cơ Nguyệt Đồng Lương gộp lại. Một người khác mang Liêm Trinh Tham Lang, đến hạn gặp Vũ Khúc Thất Sát, có thể phá sạch cơ nghiệp cha ông trong mười năm, hoặc đột nhiên giàu lên nhờ một cơ duyên liều lĩnh. Còn Kình Dương đặt ở cung Ngọ, vốn là hung tinh hàng đầu, lại được cổ nhân ví với tướng quân trấn giữ biên cương. Bốn cách cục dưới đây cho thấy ranh giới giữa hung và cát mong manh đến đâu, chỉ một chữ thời hay một chữ vị cũng đổi hẳn số phận. Điều gì thực sự quyết định một sao trở thành phúc hay họa?
Cơ Nguyệt Đồng Lương cách
"Cơ Nguyệt Đồng Lương" tức là bốn sao Thiên Cơ, Thái Âm, Thiên Đồng, Thiên Lương chia ra thủ mệnh ở hai cung Dần Thân (Xem hình 130, 131, 132, 133). Cổ ca nói:
寅申四曜命加临,
宗祖根源定有成,
刀笔之中宜卓立,
荣华发旺在公门.Phiên âm:
Dần Thân tứ diệu mệnh gia lâm,
Tông tổ căn nguyên định hữu thành,
Đao bút chi trung nghi trác lập,
Vinh hoa phát vượng tại công môn.Dịch nghĩa:
Dần Thân bốn sao vào cung mệnh,
Nguồn cơn tông tổ định đạt thành,
Văn võ hai bề đều nên nghiệp,
Vinh hoa phát vượng chốn công môn.
Bài cổ ca này là suy ra từ câu "Cơ Nguyệt Đồng Lương tác lại nhân". Mà "Cơ Nguyệt Đồng Lương" là một cách cục rất nổi tiếng.
Luận về kết cấu cung độ, "Thiên Đồng, Thiên Lương" ở cung Dần thì Thái Âm ở cung Tuất và Thiên Cơ ở cung Ngọ hội chiếu; "Thiên Đồng, Thiên Lương" ở cung Thân thì Thái Âm ở cung Thìn và Thiên Cơ ở cung Tí hội chiếu; "Thiên Cơ, Thái Âm" ở cung Dần thì Thiên Lương ở cung Ngọ và Thiên Đồng ở cung Tuất hội chiếu; "Thiên Cơ, Thái Âm" ở cung Thân thì Thiên Lương ở cung Tí và Thiên Đồng ở cung Thìn hội chiếu. Tổng cộng có bốn kết cấu.
Bốn kết cấu này, không phải bốn sao đều nhập miếu, trong đó ắt sẽ có một hai sao bị lạc hãm, hoặc có ba sao ở cung bình nhàn, cho nên dễ lộ ra khuyết điểm của sao, gây ảnh hưởng đến tính chất của tinh hệ.
Nói một cách khái quát, kết cấu "Cơ Nguyệt Đồng Lương" chủ về người có cơ tâm, lại tham tiền, ưa soi bói, bới móc, ghét làm việc thiết thực, do đó rất giống tính cách của "viên thư lại". Trong thời hiện đại, người làm việc ở một công ti, tập đoàn lớn, an phận với chức vị đang có, trong phạm vi chức quyền của mình lại hay soi bói, bới móc lỗi của người khác, mà lại lười gánh vác trách nhiệm, là rất hợp với cách cục này. Có điều "Cơ Nguyệt Đồng Lương" mà gặp sao cát thì cũng có thể làm "viên thư lại" không tầm thường.
Sát cùng Liêm Trinh cách
Bốn sao Cơ Nguyệt Đồng Lương gộp lại vẽ ra chân dung một viên thư lại cẩn trọng; bốn sao dưới đây, khi gộp lại, lại vẽ ra một mẫu người hoàn toàn trái ngược.
Cách cục "Sát cùng Liêm Trinh" tức là Liêm Trinh thủ mệnh, có Thất Sát hội chiếu (Xem hình 134, 135). Cổ ca nói:
贞逢七杀寅堪伤,
十载淹留何祸殃,
运至经求多不遂,
钱财胜似雪浇汤.Phiên âm:
Trinh phùng Thất Sát Dần kham thương,
Thập tái yêm lưu hà họa ương,
Vận chí kinh cầu đa bất toại,
Tiền tài thắng tự tuyết kiêu thang.Dịch nghĩa:
Liêm Trinh Thất Sát gặp ở Dần,
Mười năm ngụp lặn trong họa ương,
Vận đến cầu mong chẳng được toại,
Tiền tài như gió thổi vào song.
Cách cục này rất nổi tiếng, theo Vương Đình Chi, có hai loại kết cấu: Một là "Liêm Trinh, Tham Lang" thủ mệnh ở cung Tị, "Vũ Khúc, Thất Sát" ở cung Dậu hội chiếu; hai là "Liêm Trinh, Tham Lang" thủ mệnh ở cung Hợi, "Vũ Khúc, Thất Sát" ở cung Mão hội chiếu. Cũng tức là tổ hợp tinh hệ của bốn sao Liêm Trinh, Tham Lang, Vũ Khúc, Thất Sát.
Cổ nhân cho rằng "Liêm Trinh, Tham Lang" là sao đào hoa, "Vũ Khúc, Thất Sát" là sao "hình thương", cho nên bốn sao này mà phối hợp thì phá hết tổ nghiệp, phóng đãng, lưu lạc, rời xa người thân. Đại hạn mà gặp nó, tuy không chủ về tính cách phóng đãng, nhưng cũng chủ về 10 năm phá tán, thất bại. Tuy nhiên, theo Vương Đình Chi, trong xã hội hiện đại, cách cục này có thể giải thích theo hướng khác.
Vương Đình Chi đã từng luận mệnh cho một người trong giới làm ăn kinh tế thuộc cách cục này. Ông an mệnh ở cung Tị gặp "Liêm Trinh, Tham Lang", đến ngoài 40 tuổi, đại hạn gặp "Vũ Khúc, Thất Sát", đột nhiên giàu lên.
Nguyên nhân là vì "Liêm Trinh, Tham Lang" cũng có tính chất đầu cơ; còn "Vũ Khúc, Thất Sát" lại chủ về quả quyết, gặp cơ duyên lập tức giàu lên một cách đột ngột.
Cách cục biến hóa rất nhiều, người mới nghiên cứu Đẩu Số rất khó nắm vững, nên khi luận đoán phải cẩn thận.
Cự phùng tứ sát cách
Một cách cục biến hóa khôn lường vừa được nhắc tới; cách cục dưới đây, ngược lại, khiến chính Vương Đình Chi phải đặt câu hỏi về nguyên bản của lời phú.
Cách cục "Cự phùng tứ sát" tức là Cự Môn lạc hãm thủ cung thân; tứ sát Hỏa Tinh, Linh Tinh, Kình Dương, Đà La thủ cung mệnh (Xem hình 136). Cổ ca nói:
巨门落陷在身宫,
四煞偏于命里逢,
若是吉星无救解,
必遭流配远方中.Phiên âm:
Cự môn lạc hãm tại thân cung,
Tứ sát thiên vu mệnh lí phùng,
Nhược thị cát tinh vô cứu giải,
Tất tao lưu phối viễn phương trung.Dịch nghĩa:
Cự môn lạc hãm ở cung thân,
Lại gặp hung sát cư mệnh cung,
Nếu không cát tinh thời giải cứu,
Tất sẽ lưu lạc bốn phương trời.
Cách cục này, Vương Đình Chi cho rằng có chút nghi vấn. Căn cứ sách Tử Vi Đẩu Số toàn thư, "Cự Môn ở thân mệnh mà gặp chúng là kị, đối cung có Hỏa Tinh, Linh Tinh, Bạch Hổ, mà không có đế tinh, sao lộc, thì lưu đày ở chân trời." (巨门身命逢之为忌，对宫火铃白虎共伴，无帝禄，流配天涯 Cự Môn thân mệnh phùng chi vi kị, đối cung Hoả Linh Bạch Hổ cộng bạn, vô Đế Lộc, lưu phối thiên nhai). Ở đây nói, bất kể Cự Môn thủ cung mệnh hay thủ cung thân, đối cung mà gặp sát, thì mới là mệnh "lưu phối" (tức bị sung vào quân ngũ, một hình thức lưu đày thời xưa); chứ chẳng phải Cự Môn thủ cung thân, còn tứ sát thủ cung mệnh. Nhưng cung thân rất nhiều lúc là cung thiên di, cho nên thuật sĩ đời Minh mới nói thành Cự Môn và tứ sát chia ra thủ cung thân và cung mệnh. Có khả năng là vì theo thể lệ của ca quyết, bảy chữ thành câu, vì vậy nói không được rõ.
Cự Môn thủ mệnh gặp Kình Dương, Đà La, cổ nhân cho rằng "nam nữ dâm tà"; gặp Hỏa Tinh, Linh Tinh là "chết ở ngoài đường". Do đó người xưa đã gộp hai tính chất này lại thành mệnh hung "lưu đày nơi xa", trừ phi được Tử Vi và Lộc Tồn áp chế. Nhưng theo kinh nghiệm của Vương Đình Chi, hầu như lại chẳng gặp hung hiểm gì. Bởi vì trong xã hội cổ đại không có loại nghề nghiệp vận dụng "điều tiếng thị phi", còn ở xã hội hiện đại, người theo những nghề này rất nhiều (như luật sư, nhân viên quảng cáo, nhân viên môi giới, v.v...) Tức dù Cự Môn thủ mệnh gặp tứ sát, cũng chỉ làm cho cuộc đời của người này tăng thêm chút sóng gió, trắc trở mà thôi.
Còn phạm pháp, đây lại là một đặc điểm khác, nếu Cự Môn Hóa Kị, thì cuộc đời sẽ vào tù ra khám.
Mã đầu đới kiếm cách
Cự Môn gặp tứ sát chỉ là sóng gió nghề nghiệp trong đời thường; một sao hung khác, đặt đúng chỗ, lại được cổ nhân đẩy lên thành hình ảnh một tướng quân trấn ải.
Cách cục "Mã đầu đới kiếm" tức là Kình Dương thủ mệnh ở cung Ngọ. Cổ ca nói:
羊刃切忌午之方,
若来限内最为殃,
刑妻克子生闲事,
殀病中年要夭亡.Phiên âm:
Dương Nhận thiết kị Ngọ chi phương,
Nhược lai hạn nội tối vi ương,
Hình thê khắc tử sinh nhàn sự,
Một bệnh trung niên yếu yểu vong.Dịch nghĩa:
Dương Nhận rất kị ở cung Ngọ,
Nếu vào trong hạn tất họa tai,
Hình khắc vợ con sinh chuyện bậy,
Trung niên bệnh mất chết chẳng hay.
Kình Dương độc tọa cung Ngọ, không có chính diệu đồng độ, là chính cách "Mã đầu đới kiếm", lúc này cần phải mượn "Thiên Đồng, Thái Âm" của đối cung làm sao của cung mệnh (xem hình 137, 138). Nếu không nhập cách, cần phải xem có lục cát tinh trợ giúp hay không mà định. Nếu được lục cát tinh trợ giúp, cổ nhân cho rằng mệnh tạo này là "uy trấn biên cương".
Ngoài ra còn có hai cách cục cũng gọi là "Mã đầu đới kiếm": Một là, Tham Lang và Kình Dương thủ mệnh ở cung Ngọ, nhất là người sinh năm Mậu có Tham Lang Hóa Lộc thì càng cát lợi (Xem hình 139, 140), nếu không phải, thì người sinh năm Bính, Thiên Đồng Hóa Lộc ở cung Mùi cùng với Lộc Tồn ở cung Tị giáp cung mệnh, cũng là cách cục tốt.
Hai là, Thiên Đồng và Kình Dương thủ mệnh ở cung Ngọ, cũng lấy trường hợp những người sinh năm Bính Mậu là hợp cách. (Xem hình 141, 142)
Kình Dương được cổ nhân coi là sao cương cường hiếu dũng, ở cung Ngọ tuy lạc hãm, nhưng hỏa của cung Ngọ có thể khắc chế kim của Kình Dương, biến thành hữu dụng, thế là tính hung bạo biến thành uy quyền, do đó có thuyết "uy trấn biên cương". Tương truyền mạng của Hán Quang đế Lưu Tú thuộc cách cục này.
Theo truyền thuyết dân gian, Lưu Tú lạm sát công thần, rốt cuộc thần kinh thác loạn mà chết, cho nên cổ nhân cho rằng người thuộc cách cục "Mã đầu đới kiếm" tuy phú quý nhưng không bền.
Ngày nay ít người có khả năng "uy trấn biên cương", nhưng cũng có thể là giang hồ hảo hán.
Mệnh lí phùng không cách
Kình Dương đặt đúng cung Ngọ còn được ví với tướng quân trấn ải; hai sao Không, Kiếp đứng vào cung mệnh thì bị đẩy sang một thái cực khác hẳn, thanh nhàn nhưng cô độc.
Cách cục "Mệnh lí phùng không" tức là Địa Kiếp và Địa Không thủ mệnh, cung mệnh lại không có sao cát (Xem hình 143). Cổ ca nói:
空曜来临吉曜无,
求名求利总成虚,
清闲孤独方延寿,
富贵荣华过隙驹.Phiên âm:
Không diệu lai lâm cát diệu vô,
Cầu danh cầu lợi tổng thành hư,
Thanh nhàn cô độc phương diên thọ,
Phú quý vinh hoa quá khích câu.Dịch nghĩa:
Sao không đến mà cát diệu không,
Cầu danh cầu lợi mọi việc hư,
Thanh nhàn cô độc sống mới thọ,
Vinh hoa phú quý sẽ chóng qua.
Theo Vương Đình Chi, trong cổ ca nói "sao không", có người cho là Thiên Không, Tuần Không, Tiệt Không; nhưng trên thực tế không phải vậy, mà là Địa Không, Địa Kiếp.
Cổ nhân cho rằng "Địa Không là thần Không Vong, thủ thân mệnh thì làm việc trồi sụt, thành bại đa đoan" (地空乃空亡之神，守身命，作事进退，成败多端 Địa Không nãi không vong chi thần, thủ thân mệnh, tác sự tiến thoái, thành bại đa đoan); "Địa Kiếp là thần Kiếp Sát, thủ thân mệnh thì làm việc cuồng loạn, không theo chính đạo" (地劫乃劫杀之神，守身命，作事疏狂，不行正道 Địa Kiếp nãi kiếp sát chi thần, thủ thân mệnh, tác sự sơ cuồng, bất hành chính đạo). Đây là chỗ kị của cách cục này.
Vương Đình Chi cho rằng, gọi là "làm việc trồi sụt", "làm việc cuồng loạn", đối với người ngày nay gọi là "có cá tính". Những người cố chấp tục xưa mà gặp đám trẻ ngày nay chưng diện rần rện với vẻ mặt cố ý làm ra vẻ lạnh lùng, thì sẽ cho chúng là "cuồng loạn", nhưng thực ra đây chỉ là thời trang phương tây. Bắt đầu từ thời "hippy", đến nay thành phong trào "hit hop", thực ra chỉ là xu thế phát triển của xã hội, không thể lấy đó để luận đoán là suốt đời bất lợi.
Ngược lại, nhiều người "làm việc cuồng loạn" gặp được cơ hội, đùng một cái trở thành siêu sao ca nhạc, nhờ vào giọng ca đặc biệt mà nổi tiếng.
Cổ nhân thì không phải vậy, người "có tính cách" phần nhiều ẩn dật chốn sơn lâm, thế là suốt đời "thanh nhàn cô độc". Vì vậy cổ nhân luận đoán về hai sao Không Kiếp vẫn có chỗ đúng.
Nguồn: Trung Châu Tử Vi Đẩu Số - Tam Hợp Phái
