Năm Phúc, Nền Quân, Nền Dân và mười lời phú

Có sao khi đến cung nào thì người ấy học một biết mười, có sao đến cung ấy lại khiến người ta lìa quê mất nghiệp. Bài phú về Ất Cả gom những điều ấy vào mười đề ngắn, mỗi đề một vị thần. Rồi hai vị thần đứng đầu cho phúc và cho quyền, Năm Phúc và Nền Quân, được tả kỹ hơn bằng những thế gặp gỡ cụ thể, cùng vị thần giữ lộc cho muôn dân là Nền Dân.

Ba Nền và Năm Phúc: nền tảng của phú quý

Ba Nền gồm Quân, Thần, Dân, cùng với Năm Phúc, là bốn thế lực gốc nhất. Người xưa chép rằng khi gặp Giáp Kỷ hóa Thổ thì hóa Đất mà thành công. Nếu các sao ấy đứng ở cung Thìn, Tuất thì làm quan đến ngôi cửu phẩm. Ở cung Sửu, Mùi thì tới bậc Tam Công. Ở vùng Thân, Hợi thì giàu có lâu đời, thiên tư dĩnh ngộ, học hành tinh thông. Rơi vào cung Dần, Mão thì cả đời tập tễnh. Tới cung Tỵ, Ngọ thì hoặc giàu hoặc cùng. Gặp thêm Đại Chủ và Bài Văn thì ngôi vị công khanh. Gặp thêm Bùa Bay và Mới Kích thì cả kiếp ngu hung.

Bùa Bay, Bốn Thần, Ất Trời, Ất Đất qua lời phú

Bốn vị thần hung đứng thành hàng trong bài phú, mỗi vị mang một bóng đen riêng lên số phận.

Bùa Bay thuộc Hỏa, mạnh ở cung Dần. Đứng ở Tuất thì có lộc kho cao cường. Rơi vào Hợi, Tý thì cuồng hại con xa vợ. Gặp Du Nhỏ tới thì mất lộc, rời quê. Hội với Bốn Thần thì nhiều bệnh tiêu khát. Hợp với Nền Quân thì phải phòng hình thương. Trong cung mà thấy Ất Trời thì là bệnh, là ốm, nếu gặp nhau cùng Đại Chủ thì định điên cuồng.

Bốn Thần thuộc Thủy, tính thích can Nhâm. Ở Thìn, Thân thì thăng chức cao. Ở Hợi, Tý thì phú quý thanh nhàn. Khi Bốn Thần gặp bốn cung cuối mỗi mùa thì chắc chắn phải rời quê mất nghiệp. Sao hung chuyển tới thì phải phòng cảnh xa cách cô đơn ở dưới. Đứng ở Dần, Ngọ thì làm trung lương phò chúa. Ở Mão, Tý thì gia sản gần như khó trọn. Nếu Bốn Thần ở cung Mệnh mà Mới Kích đi cùng thì vừa dâm vừa đãng. Nếu ở cung Thân mà cặp kè Đại Khách thì ruột thịt tàn hại nhau.

Ất Trời đúc bằng Kim, là thần hung cô độc. Ở Sửu, Mùi thì lừng danh tướng soái. Ở Thân, Dậu thì quả cảm lập công huân. Nếu Ất Trời cùng cung với Bùa Bay và Ất Đất thì hại vợ xa con phá tổ. Nếu gặp Tướng Khách thì qua phòng gửi rể thành thân. Khi Năm Phúc đến thì giọng Thương nên phúc, tức người có số âm Thương thuộc Kim cung. Ở Tỵ, Ngọ thì tàn tật phiêu lưu. Nếu Mới Kích đến thăm thì định rằng hình giết. Nếu gặp ngôi Đại Chủ thì oai chấn ngoài dân.

Ất Đất gặp thì goá bụa ngoài châu. Ở Thìn, Tuất thì thân vinh giàu đủ. Ở Dần, Mão thì tập tễnh ốm đau. Nếu Tham Chủ cùng vào thì chắc làm quan hoặc làm lính. Nếu Mới Kích và Bùa Bay cùng hội thì nghèo hèn, no đủ khó cầu. Nếu Quân và Phúc hội thì thuần thành giàu đến. Nếu hai Tham gia thì quán trọ tần ngần. Người âm gặp thì có nét đẹp và giọng hát hay.

Du Nhỏ, Thần Kể, hai Đại Tướng, hai Tham Tướng, Mới Kích

Du Nhỏ thuộc Mộc, thông thái cao cường. Ở Dần, Mão thì công huân vượt bậc. Ở Thân, Dậu thì tập tễnh hình thương. Học nghiệp thi cử ở Hợi, Tý thì đứng đầu. Gặp Bùa Bay và Mới Kích hội ngộ thì sinh tai hại. Gặp Văn và Phúc thì thiên tư thanh nhã. Gặp Quân và Thần thì hưởng lộc triều đường. Du Nhỏ và Mã vào cung mạnh khá thì sinh nhiều học sĩ. Trời và Đất mà trôi vào đất tuyệt thì ác ngược hình thương.

Thần Kể cho văn chương gấm vóc. Ở Thìn, Tuất thì một đời nhà chính. Ở Mão, Dần thì một xứ làm vương. Ở Sửu, Mùi thì cao thăng phú quý. Nếu Trời và Đất cùng cung thì là hạng tăng đạo. Nếu Nền Quân cùng vị thì làm triều lang. Nếu Nền Thần theo thì tài lo việc nước. Nếu Chủ và Khách đỗ vào thì võ chấn biên cương. Nếu Phúc và Dân ở mạnh khá thì vượt chúng siêu phường. Nếu Kích và Bay cùng hội thì mưu gian, hư trá, hình thương.

Hai Đại Tướng chủ khách gặp thì võ chấn biên thành. Ở Thân, Dậu thì quan cao ngôi hiển. Ở Hợi, Tý thì muôn dặm dương danh. Nếu có Phúc, Quân góp sức thì đúng là anh hùng sử thế. Nếu gặp Thần Cơ hội họp thì chấp chánh công khanh. Nếu Nền Dân cùng cung thì cửa quân phát chức. Nếu Kích Bay đến thì trăm việc không thành. Nếu Đất, Trời chiếu phá thì tập tễnh, chết yểu, nghèo nàn. Nếu Thần Kể sáng thì tính phú cương cường dũng cảm.

Hai Tham Tướng chủ khách thuộc Thủy Mộc, tính vốn phiêu bồng. Vào đất mạnh thì đời phú quý, đến đất suy thì một kiếp cô cùng. Gặp Bài Văn thì văn ganh đua mà kém tú. Hội cùng Mới Kích thì dưới trăng quạnh quẽ, mơ màng bồng bềnh. Nếu Năm Phúc cùng cung thì quyền hào dần nắm. Nếu Nền Thần cùng cung thì quân lữ gắng công. Nếu năm này nghèo khổ mà gặp vùng Trời Đất, ví có Thần Dân cứu giúp thì miễn được bệnh hung.

Mới Kích là thần hung của Lửa, đằng đằng khí hỏa. Ở Dần, Ngọ thì một tay nên quý. Ở Hợi, Tý thì tai hại hình thương. Chợt gặp Nền Quân thì tiếm ngụy rồi phá bại. Người Mậu Quý gặp thì nên nhà giàu lớn. Nếu Thần Kể vào thì quan sa tù ngục. Nếu Tham Chủ tới thì ngang trái thân vong. Nếu gặp Tiểu Du thì sài lang ngược ngạo, hại con lìa vợ, cùng Bùa Bay và Kích hội phương.

Năm Phúc: thần thời trời, vị thần cho năm điều phúc

Giữa mười sáu vị thần, có một vị mà đi tới đâu thì binh đao, đói khổ, tật dịch tan đi như sương.

Năm Phúc là thần thời của Trời. Nơi nào Năm Phúc tới thì không có binh cách, đói khổ hay tật dịch. Khi ở trời mười lăm năm thì gió đều mưa thuận, thời tiết hài hòa. Khi ở đất mười lăm năm thì núi sinh ngọc quý, đất sản cỏ linh. Khi ở nhân gian mười lăm năm thì đời nảy anh hùng, dân yên nước giàu, hưởng thái bình.

Sao này tới Mệnh người, gặp ngày giờ sinh, mang đủ năm phúc: thọ, giàu, yên khỏe, nhiều đức, sống trọn vẹn. Có đủ năm phúc ấy thì người thông minh, tài giỏi không ai bằng, làm được những việc phi thường. Ở cung Sửu là rốn lộc, ở cung Thân là khoa danh, ở cung Thìn là vào miếu. Người Tân Nhâm gặp Năm Phúc là gặp sao Đầu Trời Lộc. Sáu người Tân, sáu người Nhâm vào Thìn, phương mạnh, gặp ngày giờ thông minh dĩnh ngộ, học thuật tinh vi, tài tụ vật đầy, là cột đá của nhà nước. Chỉ sợ Dần, Mão là đất hãm.

Về căn phúc thì khó nói một lần cho hết. Năm hành theo Thủy Mộc, can thích gặp Nhâm Tân. Nếu thấy ngày giờ gặp mà vào Mệnh và Thân, miễn là có ngôi âm cả, thì đức võ giữ khoa danh, tức cung Thân. Hiển lộc chỉ ở Sửu, hoa tại tới Mão, Dần, Dậu thần còn có dụng, phú quý hướng toàn châu.

Năm Phúc cùng Nền Quân đứng chung cung ở Thìn, Tuất, Thân, Hợi mà không có kẻ đuổi, đâm, hay thế ác, thì đoán rằng phú quý hưởng song tuyền. Năm Phúc cùng Nền Quân đứng chung cung mà có sao cát trợ thì văn chương lừng lẫy ngang bậc thái phụ, võ công oanh liệt tới phong hầu, được dự vào bậc linh đài, châu quận. Năm Phúc cùng ba Nền ở cung mạnh khá thì một đời phú quý hẹn song tuyền, gặp vận hạn năm du tới thì kho lẫm vàng châu thay áo.

Năm Phúc cùng Bài Văn và ba Nền ở cung mạnh thì kho phủ cùng vào, văn chương lừng lẫy, tài lộc thịnh, cờ xí dàn trước, ngựa vàng chen. Năm Phúc cùng ba Nền, Du Nhỏ, Đại Tướng ở đất mạnh thì được hoàn toàn, chức tước bạn bè, văn chương lừng lẫy. Nếu Đại Khách và Du Nhỏ cùng đến mạnh thì phong hầu cát đất, tướng oai quyền.

Năm Phúc và Nền Quân ở một cung mạnh nhưng có hai sao hung thì đáng lo, vì chuyển tới có sao hung. Võ không xuất sắc, văn không quán thông, dù mạnh đến đâu hung kia vẫn sợ trùng. Năm Phúc gặp Mới Kích: Phúc mạnh ở Thân, Tý, Thìn, Hợi, Kích mạnh ở Dần, Ngọ, Tuất, Tỵ. Dù Phúc và Kích họp nhau, chỉ cần mạnh khá thì không cầu tạp. Nếu mạnh vì Mới Kích, suy về phúc thì một kiếp lao đao, gió bụi nhàu nát.

Năm Phúc vào cung hãm là Dần, Mão thì chớ nên: hãm suy mà vào cung tật ách thì giải tán yếu như sên. Dần, Mão thì thân này tiêu hạ, tức đái đường, kiết lỵ, bị tầm thường từ thuở thiếu nếu có Mới Kích tới ngay bên. Phá toái nên đời hận, chết không có đất chôn. Với người nữ, Năm Phúc tới cung Thân, Mệnh hoặc cung chồng thì nổi tiếng tăm, lại có người lành thêm phụ tá.

Nền Quân: sao ngồi trong toà Tử Vi

Nền Quân ngồi trong toà Tử Vi, thờ Thiên Hoàng Thượng Đế, giữ sổ ngọc, lượng xét muôn vật trong trời đất nhân gian. Sao tới đâu thì ở đấy không trộm cướp, dân phong phú, nước yên ổn. Nếu ở bốn trụ Thân Mệnh của một người thì là người hiền phù thế, khoa danh chót vót, quan chức hiển thanh, ngôi liệt Thái Xung.

Nếu cùng cung với sao hung thì sức mạnh có kém, không đạt đến mức cao nhất, thì cũng là bậc thần tiên ẩn đời, tránh tới nhường cử. Nếu bốn trụ cùng phối thì phát phúc. Cùng cung với Đại Tướng thì giỏi binh quyền. Cùng cung với Bài Văn mà không vào miếu thì cũng là bậc quý nơi điện các.

Khi Nền Quân tới bốn trụ Thân, Mệnh, nhưng không vào cung hãm hay cung Thê, Phu, thì có quy luật về thời điểm phát phúc: trên năm tháng thì phát phúc sớm, trên ngày thì vận giữa, trên giờ thì vận cuối. Cung Mệnh phát sớm, cung Thân phát muộn. Nền Quân cùng Năm Phúc vào miếu ở Thìn, Tuất thì tên vang khắp cõi, cắt đất phong hầu chưa đủ vinh, làm Thái Phụ, được sùng ban. Nền Quân cùng Năm Phúc ở cung mạnh thì tên nêu bảng Hổ Rồng, thờ chứa một lòng, phú quý nhân gian hiếm, muôn kho ngàn lẫm đông.

Nền Quân cùng ba Nền và Bài Văn ở cung mạnh thì Nền Quân và Ất Cả khó gặp nhau, vào miếu ngôi sao lộc chập chồng, thêm sao lành phù trợ thì số này ắt hẳn tới Tam Công. Còn nếu Nền Quân cùng Mới Kích ở một cung thì ếm kích là hung tai, nên sợ. Thân Mệnh gặp hạn đến đây phải phòng bị hung tai mở.

Nền Dân: sao lộc của Ất Cả

Sau thế lực của vua và phúc của trời, còn một vị thần lo chuyện của cải, thóc lúa, nhà cửa của muôn dân.

Nền Dân là sao lành, đứng đầu mười thần trong toà Thiếu Vi, và là sao Lộc của Ất Cả. Vào cung Thìn là vào miếu. Người tuổi Mậu có Nền Dân là có sao chủ Lộc. Nếu Nền Dân ở bốn trụ Mệnh, Thân của một người thì vàng ngọc đầy thềm, tài lộc đều thịnh.

Nền Dân tuy chẳng làm nên công trình hiển hách, nhưng vàng ngọc nhiều cũng đủ vinh. Người ấy được trăm năm yên ổn khoái lạc, nếu kiêm cả Thân và Mệnh thì còn có thể nên danh. Nếu Nền Dân gieo lộc xuống cung Dần, Mão thì nghèo khó, lêu đêu, chịu một mình.

Nền Dân cùng Văn và Kể ở cung mạnh Thìn, Tỵ, Hợi, Tý thì ngày giờ an ổn. Nếu có Bài Văn thì ắt làm quan hiển. Nếu Thần Kể thêm vào chiếu sáng thì tiền tài đầy dẫy, cửa nhà nên cơ nghiệp. Khi Nền Dân vào cung Nhà đất, vốn đã vượng vườn nhà, nhà đất mà vào được tốt thì mãi mãi ra tốt. Thi đỗ thì càng cao, ruộng vườn nơi nơi mỡ màu.

Nguồn: Nguyễn Bỉnh Khiêm, Thái Ất thần kinh.