Lục thân, lục thú, Thế và Ứng: mỗi hào mang nghĩa gì

Không có lục thân thì không chọn được dụng thần

Trong một quẻ có đủ năm lục thân, nhưng khi đoán cát hung, chỉ một trong số đó được chọn để làm trục suy luận. Lục thân được chọn ấy gọi là dụng thần, và chọn dựa theo điều người ta muốn hỏi. Nếu thiếu lục thân thì không có cách nào lấy dụng thần, cũng không có cách nào đoán cụ thể diễn biến của sự việc. Mỗi lục thân lại mang rất nhiều nghĩa, chỉ khi hiểu chính xác từng nghĩa mới nắm chắc được dụng thần và đưa ra phán đoán đúng. Dưới đây là phần hàm nghĩa của từng lục thân.

Phụ mẫu: từ người sinh ra ta đến mái nhà che chở

Một chữ Phụ mẫu có thể là một người, một ngôi nhà, một lá thư, và cả một chiếc áo trên người.

Phụ mẫu đại biểu cha mẹ, ông bà nội ngoại, bác, cô, dì, cậu, người thầy, cha mẹ nuôi, cha mẹ vợ hoặc chồng, bậc bề trên và người lớn tuổi. Trong tự nhiên nó là trời đất, đất đai, mồ mả, thành trì, tường vây. Trong đời sống nó là nhà ở, công trình kiến trúc, và các phương tiện giao thông như xe đạp, ô tô, xe lửa, thuyền, máy bay. Nó còn là mưa, tuyết và đồ che mưa, quần áo, giày mũ, vải vóc, khăn trùm đầu, khẩu trang. Nó cũng là báo cáo, văn chương, văn kiện, thư tịch, báo chí, thư từ, hợp đồng, tin tức, tín hiệu, trường học, bệnh viện. Trên cơ thể, nó chỉ đầu, mặt, ngực, lưng, bụng, mông. Nó còn là phòng bệnh, chăn đệm, ga giường, đơn vị làm việc và nha môn.

Nói cho dễ hiểu và tổng quát, Phụ mẫu là cái sinh ra ta, bao bọc lấy thân ta và mang tin tức đến cho ta. Vì thế, khi chọn dụng thần, ba nhóm nghĩa chính của Phụ mẫu thường được dùng: nhóm người sinh ra và che chở ta, gồm cha mẹ, họ hàng, những người lớn hơn ta một thế hệ, cả cấp trên nơi làm việc; nhóm vật bao bọc ta, như nhà ở, xe cộ, quần áo, trang phục nói chung, công ty, đơn vị làm việc; và nhóm thông tin như điện thoại, tin tức, thư từ, giấy tờ.

Quan quỷ: người, việc và nỗi lo đè lên ta

Có hào đến để nâng đỡ, có hào đến để thử thách. Quan quỷ thuộc nhóm thứ hai, nhưng không nhất thiết là điều xấu.

Quan quỷ đại biểu chồng, nam giới, công danh, thứ hạng, danh dự, quan phủ, công an, kiện tụng, cơ quan tư pháp, lãnh đạo cấp trên. Trong tự nhiên nó là sấm sét, sương mù, khói. Nó cũng là quỷ thần, trộm cướp, kẻ xấu, bọn loạn đảng, tai họa, rồi quan chức, công việc, học tập, chức nghiệp, chủ nhân. Nó còn chỉ tật bệnh, thi thể, người chết, ổ bệnh, vi rút, tạp niệm và phiền não.

Quan quỷ là hào khắc ta, tức cái làm ta mệt mỏi, lo lắng, phải suy nghĩ. Nhưng thứ làm ta mệt mỏi cũng có thể là một việc ta phải gánh vì nó đáng gánh. Bởi vậy nghĩa của Quan quỷ chia làm hai nhóm chính. Nhóm thứ nhất là công việc: công việc, học tập. Nhóm thứ hai là những thứ liên quan đến tai họa: trộm cắp, người chết, bệnh tật, quỷ thần.

Huynh đệ: kẻ ngang vai với ta

Huynh đệ đại biểu anh em, chị em, bạn bè, đồng nghiệp, kẻ cạnh tranh, rủi ro, phá hao tốn của. Nó còn là phong ba, môn hộ, nhà vệ sinh, vách tường, tham tài, đánh bạc, cướp bóc, tranh đoạt. Trên cơ thể, nó chỉ cánh tay, chân, răng, dạ dày, vai và bàng quang, và những chứng như ăn không tiêu, tiêu hóa kém.

Huynh đệ là người đứng ngang hàng với ta. Vì ngang hàng nên đó là người sẵn sàng cạnh tranh với ta, và do đó cũng có thể chỉ những người trong cuộc sống ngầm tranh giành với ta.

Thê tài và Tử tôn: cái ta sai khiến, cái ta nuôi

Hai hào này chạy theo hai hướng ngược nhau: một bên là cái ta nắm trong tay, một bên là cái ta sinh ra rồi phải chăm lo.

Thê tài đại biểu vợ, người yêu, nữ giới, đối tượng yêu đương, bạn gái, nô bộc, người giúp việc, người hầu, tùy tùng, nhân viên tạm thời. Nó cũng là tài sản, tài chính, kinh tế, giá cả, tiền, đồ vật, nhà kho, lương thực, lò bếp, phòng bếp, thực vật, hàng hóa, đồ cưới, bổng lộc, tiền lương, thu nhập, thù lao, chi phí. Nó còn gồm tang vật, trang thiết bị, châu báu, đồ trang sức, vật dụng hằng ngày, trời nắng, lông tóc, ăn uống, máu, hô hấp, nước mắt, mồ hôi, sữa, nước mũi, nước bọt, vùng eo và hậu môn. Nói gọn, đây là nhóm người mà ta có thể sai khiến, sử dụng, và nhóm tiền bạc, của cải.

Tử tôn đại biểu con cái, trẻ nhỏ, vãn bối, hậu duệ, cháu chắt, tướng tài, người xuất gia, tín đồ, binh sĩ, công an, phúc thần, tài nguyên, con nuôi, hành lang, động vật, mặt trời, mặt trăng, tinh tú, trời nắng. Nó còn là uống rượu, khoái hoạt, giải trí, vô tư vô lự, bác sĩ, dinh dưỡng, dược phẩm, vú, ngũ quan, tiêu tiền, vu bà, thầy cúng. Trên cơ thể, nó chỉ thực quản, khí quản, mật, tai, miệng, mũi, mạch máu, lỗ chân lông, ruột, bộ phận sinh dục, xương tủy. Tử tôn là cái ta sinh ra, bậc dưới ta, và là thứ ta nuôi dưỡng.

Vòng sinh khắc giữa năm lục thân

Vì lục thân vốn sinh ra từ ngũ hành, giữa chúng cũng chảy chính dòng sinh khắc ấy.

Vì lục thân xuất phát từ quan hệ sinh khắc của ngũ hành, nên giữa chúng cũng tồn tại quan hệ sinh khắc. Chuỗi tương sinh là Tử tôn sinh Thê tài, Thê tài sinh Quan quỷ, Quan quỷ sinh Phụ mẫu, Phụ mẫu sinh Huynh đệ, Huynh đệ sinh Tử tôn. Chuỗi tương khắc là Tử tôn khắc Quan quỷ, Quan quỷ khắc Huynh đệ, Huynh đệ khắc Thê tài, Thê tài khắc Phụ mẫu, Phụ mẫu khắc Tử tôn.

Lục thân không phải thứ quyết định cát hung, nhưng được dùng để hỗ trợ phán đoán, đồng thời là thành phần không thể thiếu trong mỗi quẻ. Chức năng chính của nó là phân loại, quy nạp tính chất, đặc điểm, trình độ, nguyên nhân, căn cứ của việc, của người và của tật bệnh. Trong Lục hào, chọn nghĩa của lục thân có thỏa đáng hay không ảnh hưởng đến chiều sâu và độ chuẩn của lời đoán, nên nhất định phải nhớ kỹ.

Sáu con thú: màu sắc của từng sự việc

Nếu lục thân cho biết ai và cái gì, thì sáu con thú thêm vào màu sắc và tính khí của sự việc.

Thanh Long gắn với xuất thân danh giá, giàu sang, hanh thông, tiền tài, điềm lành, may mắn và niềm vui. Đó là tiệc tùng, ăn uống, thăm hỏi, là nhân nghĩa, hiền hòa, cao nhã, đoan trang, vẻ đẹp hoa lệ, sự trang trí, sự hòa thuận, tấm lòng mềm mỏng, trí thông minh và lễ độ. Trên cơ thể, đó là bên trái; về chuyện đời, đó là sinh dục và sắc dục, và cũng có thể là cơn đau đầu.

Chu Tước gắn với lời nói và chữ nghĩa: ân tín, văn thư, văn chương, công văn, giấy khen, tin tức, điện tín, ca hát, nghề sống bằng cái miệng. Nó cũng là nói nhiều, hay cãi, miệng lưỡi khéo léo, tức giận, nguyền rủa, thị phi, kiện tụng, ồn ào, tạp âm. Ngoài ra nó còn là hỏa hoạn, nóng bỏng, chứng viêm, phía trước, và việc học hành, giáo dục.

Câu Trần gắn với chuyện quan tụng: công an, nha môn, lao ngục, cơ quan nhà nước, công chức, văn phòng. Nó cũng là ruộng đồng, đất đai, nhà cửa, cây trồng nông nghiệp. Về tính cách, đó là sự lo lắng, liên lụy, trung thực nhưng chậm chạp, cứng nhắc, chưa quen thuộc, ở giữa, không dễ để lộ thái độ. Về bệnh thì là sưng u, đột phát, ngã, và cả ung thư.

Đằng Xà gắn với những điều quanh co, rắc rối: tham lam, dối trá, không đáng tin, nghi kỵ, keo kiệt, dài dòng, khiếm khuyết, khó đối phó, tiểu nhân ôm oán. Đó là việc phiền phức, dây dưa khó gỡ, khó giải quyết, là sự kinh hãi, giật mình, hoảng sợ, là những thứ quấn xoắn và đầy thương tích, là lòng người lúc nào cũng thấp thỏm.

Bạch Hổ gắn với sự quyết liệt: quả quyết, lòng dạ nặng tay, hung mãnh, nóng nảy, uy quyền, hình phạt, sấm sét. Đó là bên phải của cơ thể, là đường sá, là sự thẳng thắn không che đậy. Đó cũng là tang sự, sinh nở, máu me, đánh nhau, bị thương, gãy xương, tai nạn xe cộ, mổ xẻ, và y dược.

Huyền Vũ gắn với những điều mờ ám: âm thầm, trộm cắp, lừa gạt, mưu mô, giảo hoạt, cờ bạc, việc ngầm, thất thoát, vô tri vô giác. Đó là nhà vệ sinh, nơi dơ bẩn, màu đen, tà khí, phong thấp, ẩm ướt, là lòng phiền muộn, dâm loạn, lời nói thầm, chuyện khó mở miệng và sự xấu hổ.

Thế và Ứng: ta và người đối diện

Sau những con người, đồ vật và màu sắc rải khắp quẻ, còn lại hai điểm cố định mà mọi lời đoán đều quay về: một là ta, một là người đối diện.

Hào Thế là điểm trung tâm của quẻ, là linh hồn của quẻ. Khi đoán vận khí, sức khỏe, tình hình của bên mình, người ta thường lấy hào Thế để triển khai phán đoán. Hào Thế cũng là tiêu điểm khi đoán sự việc. Bình thường, lục thân trì Thế không nên bị khắc, cũng không nên tuần không hay nguyệt phá. Hào Ứng, cùng với hào Thế, là hai ngôi đối ứng: Thế là mình thì Ứng là người hoặc nơi chốn đối diện, là kẻ kiện tụng, người không có quan hệ mật thiết với mình hoặc người đối lập với mình, và cũng là đồng bọn, đối phương, người yêu, mục đích của chuyến đi.

Mọi dự đoán đều cần xem hào Thế và dụng thần tác động với nhau thế nào, vì đó phản ánh lập trường và tâm tính của chính người đến xem, cũng như báo hiệu tiến triển của sự việc.

Lục thân đứng ở hào Thế: tốt cho việc gì, xấu cho việc gì

Cùng một quẻ, nhưng hào Thế do lục thân nào nắm giữ thì cả không khí của lời đoán đổi khác.

Tử tôn trì Thế: thuận lợi khi đoán chuyện mua bán, xuất hành, phiền não, đi công tác; không tốt khi đoán học tập, thi cử, cầu quan, hôn nhân của người nữ, bệnh tật của chồng. Nếu được lợi thì là vô tư vô lự, ít bệnh ít tai họa, vô cùng phấn chấn, thoải mái; nếu bất lợi thì là phiền muộn, mất ý chí, tâm trạng sa sút.

Huynh đệ trì Thế: thuận lợi khi đoán chuyện mua nhà, nhận thưởng, văn thư, chờ tin; không tốt khi đoán mua bán, tài vận, hôn nhân của đàn ông, tai nạn bất ngờ. Nếu thuận thì là có nghĩa khí, bạn bè đông đúc; nếu bất lợi thì là rủi ro, hao tiền, không có duyên với phái nữ.

Phụ mẫu trì Thế: thuận lợi khi đoán thi cử, thư tín, văn thư, khế ước; không tốt khi đoán bệnh tật của con cái, chuyện sinh đẻ. Nếu thuận thì tin thắng lợi liên tiếp, được che chở, được thưởng, tài lộc chạy theo ta; nếu bất lợi thì vất vả, lao lực, lòng nhiều phiền muộn.

Thê tài trì Thế: thuận lợi khi đoán mua bán, hôn nhân của đàn ông, tài vận, đồ vật bị mất; không tốt khi đoán bệnh của cha mẹ, bậc trưởng bối, mua nhà, mua đất. Nếu thuận thì tài vận hanh thông, tìm lại được đồ đã mất; nếu bất lợi thì chuyện hợp đồng khó thành, duyên với cha mẹ mỏng.

Quan quỷ trì Thế: thuận lợi khi đoán chuyện quan chức, thăng chức, thuyên chuyển công việc, hôn nhân của phụ nữ, thi cử học hành; không tốt khi đoán bệnh tật, an nguy của anh em. Nếu thuận thì được chức quan, nổi danh, tiền đồ như gấm; nếu bất lợi thì bệnh tật quấn thân, buồn rầu khác thường, tai nạn đến thân.

Đó mới chỉ là cách nhìn lục thân trì Thế từ góc độ đơn giản nhất. Với những lời đoán sâu hơn, còn phải xem ảnh hưởng của ngày và tháng ra sao, các hào khác trong quẻ động hay tĩnh, sinh khắc thế nào, rồi kết hợp với ngôi hào và từng loại lục thân thì lời đoán mới chuẩn xác.

Nguồn: Vương Hổ Ứng, Lục Hào Bảo Điển.