Lưu Hiệp
Lưu Hiệp (劉協) chính là Hán Hiến Đế, vị hoàng đế cuối cùng của nhà Đông Hán.
Ông sinh năm 181, mất năm 234, làm hoàng đế từ năm 189 đến 220.
Lưu Hiệp là con của Hán Linh Đế Lưu Hoành. Sau khi Hán Linh Đế mất, anh của Lưu Hiệp là Lưu Biện lên ngôi, tức Hán Thiếu Đế. Nhưng lúc đó triều đình rơi vào đại loạn vì cuộc đấu tranh giữa ngoại thích, hoạn quan và các thế lực quân phiệt.
Đến năm 189, Đổng Trác tiến vào Lạc Dương, phế Lưu Biện rồi đưa Lưu Hiệp mới khoảng 8 tuổi lên làm hoàng đế. Từ đây bắt đầu cuộc đời gần như cả đời làm thiên tử trên danh nghĩa nhưng không có thực quyền.
Sau Đổng Trác, Lưu Hiệp lần lượt bị các thế lực như Lý Thôi, Quách Dĩ khống chế. Năm 196, ông được Tào Tháo đón về Hứa Xương. Đây là bước ngoặt rất quan trọng.
Tào Tháo từ đó nắm Hán Hiến Đế trong tay và dùng danh nghĩa triều đình để hiệu lệnh chư hầu, thường được hậu thế khái quát bằng câu:
“Hiệp thiên tử dĩ lệnh chư hầu”, 挾天子以令諸侯, tức dựa vào thiên tử để ra lệnh cho chư hầu.
Tuy nhiên, nói Lưu Hiệp hoàn toàn là một ông vua nhu nhược cũng chưa chính xác. Ông từng nhiều lần tìm cách thoát khỏi sự kiểm soát của Tào Tháo. Nổi tiếng nhất là sự kiện “y đái chiếu”, 衣帶詔, tương truyền Hán Hiến Đế bí mật truyền chiếu cho Đổng Thừa cùng một số đại thần tìm cách diệt Tào Tháo. Kế hoạch thất bại, Đổng Thừa và những người liên quan bị giết.
Sau này, quyền lực họ Tào ngày càng lớn. Tào Tháo tuy không trực tiếp cướp ngôi nhưng đã xây dựng gần như đầy đủ nền móng của nước Ngụy.
Năm 220, Tào Tháo chết, con là Tào Phi kế nghiệp. Cuối năm đó, Tào Phi buộc Hán Hiến Đế nhường ngôi, lập ra nhà Tào Ngụy.
Nhà Đông Hán chính thức kết thúc sau khoảng 195 năm, còn nếu tính toàn bộ nhà Hán từ Tây Hán đến Đông Hán thì kéo dài hơn bốn thế kỷ.
Điều khá đặc biệt là Tào Phi không giết Lưu Hiệp. Ông được phong làm Sơn Dương công, 山陽公, sống thêm khoảng 14 năm và mất năm 234, thọ khoảng 53 tuổi.
Nếu anh đang đọc Tam Quốc thì Lưu Hiệp là một nhân vật rất đáng chú ý. Cuộc đời ông gần như phản ánh toàn bộ quá trình quyền lực hoàng đế nhà Hán bị các quân phiệt từng bước rút sạch: Đổng Trác → Lý Thôi, Quách Dĩ → Tào Tháo → Tào Phi.
Nếu anh muốn, em có thể kể kỹ toàn bộ cuộc đời Hán Hiến Đế Lưu Hiệp theo kiểu truyện Tam Quốc, từ lúc Đổng Trác phế Lưu Biện cho đến ngày Tào Phi ép nhường ngôi.
